विराटनगर । पछिल्ला १२ महिनाको अवधि खोतल्दा नेपाली क्रिकेटमा रचिएका सफलताको कथा अगाडि आउँछ । लगातार दोस्रो र समग्रमा तेस्रो पटक आइसिसी टी–२० विश्वकपमा खेलेको नेपालले वाहवाही बटुल्यो ।
सो विश्वकपको पहिलो खेलमै नेपाली क्रिकेट टिम र समर्थकले क्रिकेटको जननी इङ्ग्ल्यान्डविरुद्धको खेलमा इतिहास रच्नबाट नजिक पुगेर असफल हुँदा हुने पीडाको अनुभव गरे ।
नेपाल दुई पटकको विजेता तथा प्रमुख उपाधि दाबेदार इङ्ग्ल्यान्डसँग चार रनले स्तब्ध भयो । नेपाललाई इङ्ग्ल्यान्डविरुद्धको खेलमा इतिहास बनाउन मात्र एक ठुलो हिटको आवश्यकता थियो ।
त्यसपछि नवप्रवेशी इटाली र वेस्ट इन्डिजसँग हारे पनि नेपालले आफ्नो अन्तिम खेलमा स्कटल्यान्डलाई हराएर विश्वकपको यात्राको अन्त्य सुखद रूपमा गर्यो । नेपालले विश्वकपमा १२ वर्षपछि जित प्राप्त गरेको हो ।
सोही वर्ष नेपालको टेस्ट मान्यताप्राप्त टिमसँग क्रिकेट शृङ्खला खेल्ने सपना पनि साकार भयो । नेपालले वेस्ट इन्डिजविरुद्ध तीन खेलको टी–२० शृङ्खला २–१ ले जितेर इतिहास नै बनायो । सन् २०१२ र २०१६ मा टी–२० विश्वकप जित्ने टिमविरुद्ध नेपालले शृङ्खला जित्छ भन्ने कमै थिए ।
आइसिसी विश्वकप लिग–२ का लागि स्कटल्यान्ड पुगेको नेपालले युरोपेली भूमिमा हालसम्मकै उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्यो । नेदरल्यान्ड्स पनि सम्मिलित सो शृङ्खलामा नेपालले अनपेक्षित रूपमा चारमध्ये तीन खेल जित्यो ।
सो शृङ्खलामा स्कटल्यान्डविरुद्धको खेलमा ३२१ रन बनाएर नेपाल अन्तर्राष्ट्रिय एकदिवसीय खेलमा सर्वाधिक स्कोर बनाउन सफल भएको थियो ।
त्यसपछि भएको त्रिदेशीय टी–२० शृङ्खलामा नेपाल उपविजेता बन्यो । यस शृङ्खलामा नेपाल र नेदरल्यान्ड्सले जितको छिनाफानो गर्न तीन सुपर ओभर खेलेका थिए । जुन तीन सुपर ओभर भएको अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटकै पहिलो खेल भएको छ ।
नेपाल आइसिसी विश्वकप टी–२० एसिया तथा इस्ट एसिया प्यासिफिक छनोटमा नेपाल अपराजित बनेर च्याम्पियन बन्यो । नौ राष्ट्र सहभागी प्रतियोगिताबाट नेपाल दुई खेलअघि नै विश्वकप टी–२० का लागि चयन भएको थियो ।
नेपाल विश्वकप छनोट प्रतियोगिता नै जितेर विश्वकप टी–२० मा पुगेको यो पहिलो पटक हो । यसै गरी नेपालको युवा टिम यु–१९ विश्वकपको एसिया छनोटमा अन्तिम बाधा पार गर्न नसक्दा नजिक पुगेर पनि विश्वकपबाट टाढियो ।
नेपाल क्रिकेट लिग (एनपिएल) को दोस्रो संस्करणले पनि विश्वमा चर्चा पायो । रोहित पौडेलको नेतृत्वमा रहेको लुम्बिनी लायन्स नाटकीय यात्रासहित च्याम्पियन बन्यो ।
महिला क्रिकेटमा नेपालले थाइल्यान्डमा भएको महिला विश्वकपको एसिया छनोटको शीर्ष दुईमा स्थान बनाएर विश्वकपको ग्लोबल छनोटमा स्थान बनायो । नेपालमा भएको ग्लोबल छनोटमा भने नेपालले एक खेल मात्र जित्न सक्यो ।
थाइल्यान्डमा भएको महिला एसिया कप राइजिङ स्टारमा नेपाल तिनै खेलमा पराजित भयो । नेपाली दृष्टिविहीन महिला क्रिकेट टिमले चुपचाप, होहल्लाबिना विश्वकप दृष्टिविहीन टी–२० क्रिकेटमा उपविजेता बनेर क्रिकेटकै सबभन्दा ठुलो गौरव हासिल गर्यो ।
नेपाली क्रिकेटलाई विश्वमा चिनाउनेमा अब नेपालको दृष्टिविहीन महिला क्रिकेट टिम पनि जोडिएको छ ।
नेपाली फुटबलका लागि भने २०८२ साल बिर्सनलायक रह्यो । नेपालले मैदानमा एक अन्तर्राष्ट्रिय खेल पनि जित्न सकेन ।
घरेलु फुटबलको सर्वोच्च प्रतियोगिता सहिद स्मारक ‘ए’ डिभिजन लिग हुन सकेन । जसले खेलाडी तथा क्लबहरू आन्दोलनमा उत्रे । विदेशी खेलाडीको श्रम स्वीकृति विवादले पुरुष र महिला राष्ट्रिय लिग बिचमै रोकिए ।
उमेर समूहमा नेपालको प्रदर्शन ठिकठाक मात्र रहयो । भारतमा भएको यु–१९ र माल्दिभ्समा भएको यु–२० दुवै प्रतियोगितामा नेपाल सेमिफाइनलबाट बाहिरियो । श्रीलंकामा सम्पन्न साफ यु–१७ च्याम्पियनसिपमा पनि नेपालले सेमिफाइनलसम्मको यात्रा तय गर् यो ।
म्यानमारमा भएको एएफसी यु–१७ एसियन कप छनोटमा भने नेपाल जितविहीन बन्यो । यसै गरी सो वर्ष फ्रेन्चाइ लिग एनएसएलको अवसरमा ब्राजिलका चर्चित फुटबल खेलाडी रोबर्टो कार्लोसले नेपाल भ्रमण गर्नुभएको थियो ।
नेपाली महिला फुटबल टिमले उज्बेकिस्तानमा भएको एएफसी एसियन कप छनोटमा सानदार प्रदर्शन गर्यो । उज्बेकिस्तानसँग अन्तिम खेलमा पेनाल्टी सुटआउटमा ४–२ ले निराश भएप्छि मात्र नेपाल एसियन कपमा चयन हुनबाट वञ्चित भएको थियो ।
यद्यपि नेपाली महिला टिमलाई सो गौरवशाली यात्रा गराएका बेल्जियन प्रशिक्षक प्याट्रिक डे वाइल्डले एन्फाको व्यवस्थापनलाई दोष दिँदै राजीनामा दिएर उतैबाट घर फर्कनु दुःखद पक्ष रह्यो ।
सोही वर्ष नेपालको एपिएफ भारतको इस्ट बंगालसँग घरेलु मैदानमा भएको प्रतियोगिताको फाइनलमा ३–० ले हारेपछि साफ महिला क्लब च्याम्पियनसिपको पहिलो च्याम्पियन हुने गौरवबाट वञ्चित भयो ।
यसै गरी साफ यु–२० महिला च्याम्पियन्सिपको फाइनलमा पनि नेपाल फाइनलमा घरेलु टिम बंगलादेशसँग निराश बन्यो । यद्यपि सो प्रतियोगितामा नेपालकी पूर्णिमा राई सर्वाधिक १० गोलसहित सर्वाधिक गोलकर्ता बनिन् ।