विराटनगर- स्थानीय सरकार नागरिकको सबैभन्दा नजिकको सरकार हो। नागरिकका दैनिक आवश्यकता, प्रशासनिक कामकाज र स्थानीय समस्या समाधानमा वडा कार्यालयको भूमिका महत्त्वपूर्ण हुन्छ। यही जिम्मेवारीलाई प्रभावकारी बनाउँदै बर्जु गाउँपालिका-१ ले नागरिकमैत्री सेवा प्रवाहमा जोड दिएको छ।
वडा कार्यालयबाट प्रदान गरिने प्रशासनिक सेवा सहज, सरल, पारदर्शी र व्यवस्थित बनाउँदै नागरिकलाई छिटोछरितो सेवा उपलब्ध गराउने विषयलाई प्राथमिकतामा राखिएको छ। नागरिकले सामान्य कामका लागि अनावश्यक समय खर्चिनु नपरोस् र सेवा लिन कठिनाइ भोग्न नपरोस् भन्ने उद्देश्यले सेवा प्रवाहलाई व्यवस्थित बनाउने प्रयास गरिएको हो।
बर्जु गाउँपालिका-१ का वडा अध्यक्ष दिलबहादुर गुरुङका अनुसार जनताको नजिक रहेर काम गर्ने निकाय वडा कार्यालय भएकाले नागरिकका आवश्यकता र समस्यालाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्छ। स्थानीयले सहज रूपमा सेवा पाउने वातावरण निर्माण गर्नुका साथै उनीहरूका गुनासा र सुझावलाई सम्बोधन गर्दै अघि बढ्नु वडा कार्यालयको जिम्मेवारी रहेको उनको भनाइ छ।
वडा कार्यालयबाट जन्मदर्ता, विवाहदर्ता, मृत्युदर्ता, बसाइँसराइ, विभिन्न प्रकारका सिफारिस तथा सामाजिक सुरक्षासम्बन्धी सेवा प्रदान हुँदै आएका छन्। यस्ता सेवाका लागि कार्यालय पुग्ने नागरिकलाई आवश्यक जानकारी र सहजीकरण उपलब्ध गराउनु पनि सेवा प्रवाहको महत्त्वपूर्ण पक्ष हो। विशेषगरी ज्येष्ठ नागरिक, अशक्त व्यक्ति तथा प्रशासनिक प्रक्रियाबारे पर्याप्त जानकारी नभएका सेवाग्राहीलाई सहज वातावरण उपलब्ध गराउनुपर्ने हुन्छ।
वडा अध्यक्ष गुरुङका अनुसार स्थानीय सरकारको काम केवल सिफारिस र कागजी प्रक्रिया पूरा गर्नुमा सीमित हुँदैन। नागरिकका समस्या सुन्ने, उनीहरूको आवश्यकताअनुसार योजना बनाउने र उपलब्ध स्रोतसाधनको प्रभावकारी उपयोग गर्दै स्थानीय विकासलाई अघि बढाउने जिम्मेवारी पनि वडा कार्यालयको हो। त्यसैले नागरिकसँग नियमित सम्पर्क र समन्वय कायम गर्दै उनीहरूको अपेक्षाअनुसार सेवा प्रवाह भइरहेको उनले बताए।
नागरिकमैत्री सेवा प्रवाहका लागि कार्यालयको कार्यशैलीसँगै कर्मचारी र जनप्रतिनिधिको व्यवहार पनि महत्त्वपूर्ण हुन्छ। सेवाग्राहीलाई आवश्यक प्रक्रियाबारे स्पष्ट जानकारी दिने, कागजात अपुग भएमा त्यसबारे समयमै जानकारी गराउने र कामको प्रकृतिअनुसार सेवा उपलब्ध गराउने व्यवस्था प्रभावकारी सेवा प्रवाहका आधार हुन्। बर्जु-१ ले यस विषयमा गम्भीर भएर काम गरिरहेको छ।
त्यसैगरी वडा कार्यालयबाट सञ्चालन हुने विकास निर्माण तथा सामाजिक कार्यक्रमलाई पनि नागरिकको आवश्यकतासँग जोडेर अघि बढाउनुपर्ने हुन्छ। सडक, नाला, खानेपानी, शिक्षा, स्वास्थ्य र सरसफाइजस्ता विषयमा स्थानीयको सुझाव तथा सहभागिता समेट्दा योजनाको छनोट र कार्यान्वयन थप प्रभावकारी हुन सक्छ। नागरिकका आवश्यकता पहिचान गरेर प्राथमिकताका आधारमा योजना सञ्चालन भइरहेको वडा अध्यक्ष गुरुङको भनाइ छ।
वडा कार्यालयले नागरिकका गुनासा तथा सुझावलाई सेवा सुधारको आधारका रूपमा लिने गरेको छ। सेवाग्राहीले भोगेका समस्या पहिचान गरी तिनको समाधानमा ध्यान दिएर सेवा प्रवाह थप प्रभावकारी बनाउने कोसिस भइरहेको छ।
वडा कार्यालयप्रति नागरिकको विश्वास कायम राख्न सेवा प्रवाहमा पारदर्शिता, जवाफदेहिता र समान व्यवहारमा जोड दिइएको छ। नागरिकले आफूलाई आवश्यक सेवा सहज रूपमा प्राप्त गर्न सक्ने वातावरण निर्माण गर्नु नै नागरिकमैत्री स्थानीय शासनको महत्त्वपूर्ण आधार हो। बर्जु-१ ले सेवा प्रवाहलाई व्यवस्थित बनाउँदै नागरिकका आवश्यकता र अपेक्षालाई सम्बोधन गर्ने विषयलाई प्राथमिकतामा राखेको छ।