काठमाडौं । सरकारले विभिन्न मुलुक तथा अन्तर्राष्ट्रिय नियोगमा रिक्त रहेका २० राजदूत पदमा नियुक्तिको सिफारिस गर्ने तयारी अघि बढाएको छ। परराष्ट्र मन्त्रालयले प्राप्त आवेदनहरूको अध्ययन गरिरहेको र उपयुक्त उम्मेदवार छनोट गरी अर्को सातासम्म मन्त्रिपरिषद्मा सिफारिस गर्ने तयारी गरेको जनाएको छ।
यसपटक पहिलोपटक खुला आवेदन प्रक्रियामार्फत राजदूत नियुक्तिको सिफारिस हुन लागेको हो। खुला आवेदनमा करिब ३ हजारभन्दा बढी व्यक्तिले आवेदन दिएका थिए। तीमध्येबाट योग्यता, अनुभव र मापदण्डका आधारमा उम्मेदवार छनोट गरिने मन्त्रालयका अधिकारीहरूले बताएका छन्।
हाल भारत, अमेरिका, चीन, अस्ट्रेलिया, जर्मनी, इजराइल, जापान, दक्षिण कोरिया, मलेसिया, ओमान, कतार, रुस, साउदी अरेबिया, श्रीलंका, बेलायत र स्पेनसहित १६ देशमा राजदूत पद रिक्त रहेको छ।
यस्तै, चारवर्षे कार्यकाल पूरा भएपछि केही समयका लागि म्याद थपेर कार्यरत रहेका इजिप्ट, बहराइन, बंगलादेश, म्यानमार तथा संयुक्त राष्ट्रसंघीय नियोग भियनासमेत गरी कुल २० वटा मिसनमा नयाँ राजदूत नियुक्त गर्नुपर्ने अवस्था रहेको छ।
नेपालका हाल २८ वटा राजदूतावास, संयुक्त राष्ट्रसंघका लागि ३ वटा स्थायी नियोग र ८ वटा महावाणिज्यदूतावास गरी कुल ३९ वटा कूटनीतिक मिसन रहेका छन्। तर सरकारले चालु आर्थिक वर्षदेखि दक्षिण अफ्रिका, ब्राजिल र डेनमार्कस्थित राजदूतावास बन्द गर्ने निर्णय गरेपछि सक्रिय मिसनको संख्या घटेको छ।
हाल न्यूयोर्क, जेनेभा, भियना, बहराइन, बंगलादेश, बेल्जियम, क्यानडा, इजिप्ट, फ्रान्स, कुवेत, म्यानमार, पाकिस्तान, पोर्चुगल, थाइल्यान्ड र संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) मा मात्र राजदूत कार्यरत छन्।
नेपालमा राजदूत नियुक्तिको परम्परा अनुसार राजनीतिक नेतृत्वबाट सिफारिस हुने र परराष्ट्र सेवाका करिअर कूटनीतिज्ञबाट नियुक्त हुने दुवै व्यवस्था कायम छ। यसपटक पनि सोही अभ्यासअनुसार राजनीतिक र करिअर दुवै समूहबाट राजदूत नियुक्त गरिने तयारी गरिएको छ।