विराटनगर- सुनसरीको बर्जु गाउँपालिका-३ ले स्थानीय आवश्यकता र नागरिकका प्राथमिकतालाई केन्द्रमा राख्दै विकास निर्माणका कामलाई अघि बढाउँदै आएको छ। ग्रामीण क्षेत्रको पूर्वाधार विकाससँगै शिक्षा, कृषि, खानेपानी, सडक तथा नागरिकलाई आवश्यक आधारभूत सेवाको पहुँच विस्तारमा वडा केन्द्रित हुँदै आएको हो।
वडाको विकास यात्रामा सडक पूर्वाधारलाई प्राथमिकतामा राखिएको छ। बस्तीलाई मुख्य सडकसँग जोड्ने सडकको स्तरोन्नति, ग्राभेल तथा मर्मतसम्भारका काम हुँदै आएका छन्। सडकको अवस्था सुधार हुँदै जाँदा स्थानीयलाई आवतजावत तथा दैनिक कामकाजमा सहज भएको छ। वर्षायाममा हुने आवतजावतको समस्या समाधान गर्न सडकसँगै पानी निकासको व्यवस्थापनलाई समेत प्राथमिकता दिइएको छ।
शिक्षालाई विकासको महत्त्वपूर्ण आधार मानेर वडाभित्रका सामुदायिक विद्यालयको भौतिक तथा शैक्षिक वातावरण सुधारमा समेत ध्यान दिइएको छ। विद्यालयमा आवश्यक पूर्वाधार विस्तार, विद्यार्थीका लागि सहज वातावरण निर्माण तथा गुणस्तरीय शिक्षामा जोड दिने प्रयास भइरहेको छ।
बर्जु-३ को अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष कृषि हो। यहाँका धेरै परिवार कृषि तथा पशुपालनसँग जोडिएका छन्। त्यसैले किसानलाई उत्पादनसँग जोड्ने, कृषि प्रविधिको प्रयोग बढाउने र कृषि तथा पशुपालनलाई व्यावसायिक बनाउनेतर्फ स्थानीय तहबाट विभिन्न कार्यक्रम सञ्चालन हुँदै आएका छन्। कृषिलाई आधुनिक र उत्पादनमुखी बनाउन सके स्थानीयस्तरमै रोजगारी तथा आम्दानीका अवसर बढाउन सकिने अपेक्षा गरिएको छ।
त्यसैगरी खानेपानी, सिँचाइ, सरसफाइ, विद्युत् तथा अन्य आधारभूत सेवाको पहुँच विस्तारलाई पनि वडाको विकाससँग जोडिएको छ। नागरिकको दैनिक जीवनसँग प्रत्यक्ष सम्बन्ध राख्ने यस्ता सेवाको सुधारले ग्रामीण बस्तीको जीवनशैलीमा समेत क्रमशः परिवर्तन ल्याउँदै गएको छ।
वडामा महिला, युवा तथा विपन्न समुदायलाई विकासको मूल प्रवाहमा जोड्ने प्रयास पनि भइरहेका छन्। सीपमूलक तालिम, आयआर्जन तथा उद्यमशीलताका कार्यक्रममार्फत स्थानीयलाई आत्मनिर्भर बनाउनेतर्फ ध्यान दिन थालिएको छ। स्थानीय स्रोत, सीप र सम्भावनाको उपयोग गर्दै रोजगारी सिर्जना गर्ने विषयलाई आगामी दिनमा अझ प्राथमिकता दिइने वडाले जनाएको छ।
विगतको अवस्थासँग तुलना गर्दा सडक, शिक्षा, आधारभूत सेवा र अन्य पूर्वाधारमा आएको परिवर्तनले बर्जु-३ को विकास यात्रालाई नयाँ चरणमा पुर्याएको स्थानीयको अनुभव छ। यद्यपि विकासका कामलाई थप व्यवस्थित बनाउन बाँकी रहेका सडकको स्तरोन्नति, पानी निकास, कृषि उत्पादनको बजारीकरण, रोजगारी र गुणस्तरीय सेवाको पहुँच विस्तारजस्ता विषयमा अझै काम गर्नुपर्ने आवश्यकता छ।
स्थानीय आवश्यकता पहिचान गरी उपलब्ध स्रोतको प्रभावकारी परिचालन गर्न सके बर्जु-३ लाई थप व्यवस्थित र आत्मनिर्भर वडा बनाउने आधार बलियो बन्न सक्छ। पूर्वाधार विकाससँगै कृषि, शिक्षा, रोजगारी र नागरिकमैत्री सेवा प्रवाहलाई सँगसँगै अघि बढाउनु नै वडाको आगामी विकास यात्राको महत्त्वपूर्ण आधार बन्ने देखिन्छ।