हाम्रो देश नेपाल अहिले संसदीय चुनावको संघारमा छ । भोलि (फागुन २१ गते) देशैधरि उत्साहका साथ प्रतिनिधिसभा सदस्यको निर्वाचन हुँदै छ । भदौ २३ र २४ गते भएको जेनजी विद्रोहपछि अनियमित रूपमा हुन लागेको यो निर्वाचनबाट देशले नयाँ नेतृत्व पाउँदै छ । विषम् परिस्थितिपछि सिर्जित संघीय संसद्को निर्वाचनमा देश होमिरहँदा मोरङमा सुरक्षा संवेदनशीलताको अभाव देखिएको आभास भएको छ ।
मध्यरातमा निर्वाचन आचारसंहिताविपरीत गएर मोरङ निर्वाचन क्षेत्र नम्बर ५ का कुनै एक उम्मेदवारका प्रतिनिधिले मतदातालाई रकम वितरण गरी प्रलोभनमा पार्दै गरेको सूचना प्राप्त गरेपछि हामीले सुरक्षा निकायलाई जानकारी दिन पटक पटक फोन सम्पर्क गर्यौं । तर, निर्वाचनको सम्मुखमा चौबीसै घण्टा उपलब्ध रहनुपर्ने सुरक्षा निकाय अपेक्षित चनाखो रहन सकेन । जनपथ प्रहरीका हरेक निकाय सुतेसरह रहे, जबकि निर्वाचन अवधिभरि चौबीसै घण्टा सचेत र जबाफदेही रहन उनीहरूलाई निर्देशनात्मक आदेश थियो ।
मोरङ प्रहरी प्रमुखदेखि प्रहरीको हटलाइन नम्बरसम्म हामीले पटकपटक गरेको फोन सम्पर्कबाट टाढिए । स्थानीय युवाहरूले दिएको सूचनालाई पछ्याउँदै राति करिब २ बजेतिर त्यस्तो अवैधानिक काम रोक्न स्वयम् पत्रकारहरूको टोली जहदा गाउँपालिका-३ ब्राह्मण टोल पुग्नुपर्ने बाध्यता आइपर्यो । जबकि, पत्रकारलाई यस्तो बेला सुरक्षा खतरा ज्यादै छ ।
निर्वाचनलाई निष्पक्ष, शान्तिपूर्ण र सुरक्षित वातावरणमा सम्पन्न गराउन अहम् भूमिका खेल्नुपर्ने सुरक्षा निकाय चुक्दा नेपाल-भारत सीमानजिक भइरहेको अवान्छित गतिविधि रोक्न पत्रकार नै पुग्नुपर्ने बाध्यता प्रशासनले बनायो । र, हामी आइरहेको भन्ने खबरले पैसाको प्रलोभनमा पारेर मतदाताको मनोभाव परिवर्तन गर्नखोज्ने उम्मेदवारका ‘एजेन्ट’ त्यहाँबाट फरार भइसकेका थिए ।
पाँचतारे होटलहरूमा निर्वाचनलाई निष्पक्ष, भयरहित बनाउन भन्दै सुरक्षा निकायको बैठक चलिरहन्छ । तर, कार्यान्वयनका बेला भने फोन रेस्पोन्स नगर्ने र प्राप्त जानकारीमा पनि आफ्नो जिम्मेवारी बहन नगर्दा आममतदाताले सुरक्षा संवेदनशीलताको चर्को अभाव महसुस गरेका छन् ।
होलीको पूर्वसन्ध्यामा रंगेलीमा रास्वपा सभापति र वरिष्ठ नेता (जो संघीय सांसदका उम्मेदवार पनि हुन्) को तस्बिर अंकित टिसर्ट खेलेआम बिक्री भइरहेको पाइएपछि प्रहरीलाई हामीले नै जानकारी दिएका थियौं । हाम्रो सूचनालाई आधार मान्दै रंगेली बजारमा छापा हान्न पुगेको प्रहरीले औपचारिकतालाई लागि मात्र व्यापारीबाट त्यस्ता कपडा बरामद गर्यो । निर्वाचन आचारसंहिताले प्रतिबन्ध लगाएका लाखौंको संख्यामा छापिएका त्यस्ता टिसर्ट लगाएर यहाँ होली मनाउनेहरूको कमी देखिएन ।
यी दुई घटनालाई विश्लेषण गर्दा मोरङ प्रशासन निर्वाचनजस्तो विशेष समयमा नै सुरक्षा संवेदनशीलता चुकेको प्रष्ट हुन्छ । यसमा प्रश्न उठ्न सक्छ, प्रमुख जिल्ला अधिकारीमातहतमा रहेको सुरक्षा निकायलाई सिडिओले चलाउन नसकेका हुन् कि ! वा, सूचना दिने व्यक्तिको फोन नउठाउने प्रहरीले सिडिओलाई समेत अटेर गरेर सुरक्षा संवेदनशीलतालाई पनि सुताएका हुन् ?
बेलाबेलाका निर्वाचनमा प्रहरीलाई उम्मेदवारसँग मिलेमतो गरे चुनावसँग सम्बन्धित अवान्छित गतिविधिलाई खुलेआम प्रश्रय दिएको आक्षेप लाग्थ्यो । यसपालि पनि रंगेली प्रहरी इन्चार्ज यस्तैखाले प्रश्नको घेराबन्दीमा छन् । यहाँका अगुवाहरूले उनीमाथि रकम लिएर अवैधानिक घटनाहरूमा मौन रहेको आरोप लगाइरहेका छन् । लोकतन्त्रको उत्सव मानिने निर्वाचनमै रकम खाएर एकपक्षीय रूपमा अवान्छित गतिविधिलाई विश्लेषण गर्नु भनेको ज्यादै गम्भीर विषय हो ।
यसैले पनि अरूले आरोप लगाएजस्तो प्रहरीको आचरण नहोस् पनि । तथापि, अन्य समयभन्दा चुस्त-दुरुस्त हुनुपर्ने प्रहरी सूचनाकर्तासँगै किन संशयमा छ ? यी र यावत प्रश्नहरूको जबाफ सुरक्षा निकाय चलाउने प्रशासन प्रमुखले सुरक्षा गोष्ठीहरूमा दिने हो कि !
